სამი ამბავი დისკრიმინაციაზე

ცოტა ხნის წინ ქალურ ისტორიებზე ვისაუბრეთ. ამჯერად კი სამი ისეთი წიგნი შევარჩიე, რომელთა თემაც ასევე ქალებია, თუმცა სხვა კუთხით – ეს ქალები რასობრივი და გენდერული დისკრიმინაციის მსხვერპლნი არიან.

პირველი წიგნი ქეთრინ სთოქეთის “მოსამსახურე” გახლავთ. ამ ნაწარმოებს დიდი ხნის მანძილზე სკეპტიკურად ვუყურებდი, რადგან ფილმი გამოსვლისთანავე ვნახე და ჩემი ერთ-ერთი ფავორიტიც გახდა. ვშიშობდი, რომ მის პირველწყაროში ახალს ვერაფერს აღმოვაჩენდი. მით უფრო, რომ თემაც ერთგვარად გაცვეთილია და რთულია მკითხველის გაოცება. თუმცა ქეთრინმა ეს შეძლო. ახალგაზრდა ჟურნალისტმა სქითერმა ჯერ ვერც კარიერა აიწყო და ვერც პირადი ცხოვრება. შავკანიანი მოსამსახურეები ეიბილინი და მინი მუდმივ შიშში ცხოვრობენ. თითქოს მათ არაფერი აერთიანებთ და დაუწერელი კანონების თანახმად არც უნდა ესაუბრებოდნენ ერთმანეთს, მაგრამ სქითერი სხვებს არ ჰგავს. სქითერი  მაგარი გოგოა, ძალიან მაგარი გოგო. მას მოსამსახურეებთან მთავარი რამ აკავშირებს – უსამართლობის განცდა. მიუხედავად საფრთხისა, ისინი წიგნის დაწერას გადაწყვეტენ, რადგან არ ესმით, რატომ არ შეიძლება განსხვავებული კანის ფერის ადამიანებმა ერთი სველი წერტილით ისარგებლონ, ერთ სკოლაში იარონ, ერთნაირი ცხოვრება ჰქონდეთ. რატომ უნდა ეშინოდეთ მოსამსახურეებს, რომ თეთრკანიანი ქალბატონები ქურდობას დასწამებენ, სამუდამოდ ულუკმაპუროდ დატოვებენ, ფიზიკურადაც კი გაანადგურებენ. რატომ უნდა ითმინონ მუდმივი შეურაცხყოფა… 544 გვერდის მანძილზე მე სქითერის გვერდით ვიყავი, ვიცინოდი, ვტიროდი და 60-იანი წლების მისისიპიში გამეფებული უსამართლობის წინააღმდეგ ვიბრძოდი! თქვენ კი თუ არ გვეთანხმებით და შავკანიანებს (ან თუნდაც სხვა უმცირესობებს) თქვენზე დაბლა მდგომ ადამიანებად მიიჩნევთ, მაშინ მინის საფირმო შოკოლადის ტორტს მოგართმევთ! გემრიელად მიირთვით 😉

მეორე წიგნი ტონი მორისონის “საყვარელია”. ეს ისტორია ბევრად უფრო მძიმეა, ვიდრე წინა (ქეთრინი მძიმე თემას იუმორით “აზავებს”), ძალიან მძიმე. თითქოს ავტორს მე-19 საუკუნის მიწურულის ოჰაიოში გადავყავართ და საკუთარი თვალით ვხედავთ ყველაფერს – როგორ წვავენ ცეცხლზე შავკანიან მონას, მეორეს კი ცხოველივით აბამენ, როგორ სცემენ მონა ქალს, როგორ აუპატიურებენ მას და როგორ კლავს ის საკუთარ შვილს, რათა მოძალადეების ხელში არ მოხვდეს, როგორ ერევა გონება გაუპატიურებული ქალის ქმარს… ამ ყველაფრის შემდეგ კი საიქიოდან დაბრუნებულ ქალიშვილსაც ვხვდებით, რომელიც დედის სიყვარულს გამოედევნა და ეგოისტი მოჩვენების სახით მოგვევლინა… ეს ერთი შეხედვით არარეალური ამბავი ნამდვილია. ეს ტრაგიკული ისტორია ნამდვილად მოხდა, ისევე როგორც სხვა მრავალი ისტორია რასიზმზე…

11210434_10205915397779675_2284343110120522880_nმესამე წიგნი –  მარგარეტ ეტვუდის “მხევლის წიგნი” – გენდერულ დისკრიმინაციას ეხება. მომავლის მსოფლიოში (კონკრეტულად აშშ-ზეა საუბარი, თუმცა სხვა ქვეყნებსაც მშვენივრად ერგება) ფუნდამენტალიზმის განსაკუთრებულმა სახეობამ გაიმარჯვა და ქალებს ოფიციალურად აეკრძალათ საკუთრების ფლობა, მუშაობა, წერა, კითხვა – ყველაფერი. მათი ერთადერთი ფუნქცია დარჩათ – თვეში ერთხელ მეთაურებს უნდა ეახლონ და ზუსტად 9 თვეში ჯანმრთელი შვილი უნდა აჩუქონ. სხვა შემთხვევაში ისინი უსარგებლო ნივთებად მიიჩნევიან. ვიზიტებს შორის მხოლოდ საყიდლებზე სიარული შეუძლიათ, ოღონდ მდუმარედ და მოგონებების გარეშე. “ახალ ღმერთს” არ სურს რომ მათ წარსულზე იფიქრონ და შვილები ან ქმრები გაიხსენონ… ამ ისტორიას ერთ-ერთი მხევალი მოგვითხრობს, რომელსაც სახელიც კი აღარ აქვს. ის მეთაურის საკუთრებაა… და რა გარანტია გვაქვს, რომ ჩვენც არ გველის მისი ბედი? ხომ შეიძლება ერთ “მშვენიერ” დღეს “რელიგიის” სახელით ჩვენც მხევლებად გვაქციონ? ვიფიქროთ ამაზე!

P.S. “მოსამსახურე” და “საყვარელი” “პალიტრა L”-მა შემოგვთავაზა. “მხევლის წიგნი” კი, რომელიც უმნიშვნელოვანესი წიგნია, გამომცემლობამ “წიგნები ბათუმში” თარგმნა და პოსტის გამოქვეყნებიდან თითქმის ერთი წლის თავზე მისი მოძიებაც შეგიძლიათ.

Advertisements

11 Comments (+add yours?)

  1. FantasyWorld
    Jun 07, 2014 @ 02:37:58

    “მოსამსახურე” რომ ვნახე უზომოდ მომეწონა, ეს ის იშვიათი შემთხვევაა, როცა მხოლოდ ერთხელ ვუყურე ფილმს, თან საკმაოდ დიდი ხნის წინ და დღემდე დეტალებში მახსოვს. სხვათაშორის მსგავსი თემის წიგნები/ფილმები ყოველთვის ერთ რამეზე მაფიქრებს, რამდენად მიიუღებელია ჩვენთვის დღეს ის, რასაც წარსულში ფერადკანიანებს უკეთებდნენ და მაინც როგორ გვიჭირს იმის წარმოდგენა, რომ ჩვენც იგივეს ვაკეთებთ.ვაკრიტიკებთ, ვამცირებთ, ვრიყავთ, სიკვდილს ვანდომებთ უმცირესობის (ნებისმიერი ტიპის) წარმომადგენლებს. რატომღაც ვერ წარმოგვიდგენია, რომ მომავალ თაობებს იგივე რეაქცია ექნებათ ჩვენს საქციელზე. ასე მგონია, რომ დისკრიმინაცია, სხვისი ჩაგვრა ადამიანთა მასის, ბრბოს განუყოფელი ნაწილია, რომელიც არასდროს გაქრება, უბრალოდ დროთა განმავლობაში სამიზნეს ვიცვლით ხოლმე, ეს არის და ეს.
    სთოქეთის ეს წიგნი ჩვენთან სად იყიდება? ქართულად, რუსულად ან ინგლისურად, არ აქვს მნიშვნელობაა

    Like

    Reply

    • Kejeradze
      Jun 07, 2014 @ 12:53:06

      ქართულად “პალიტრა L”-მა გამოსცა და ყველგან არის. რუსულად და ინგლისურადაც ხელმისაწვდომია ნებისმიერ მაღაზიაში, სადაც უცხოენოვანი ლიტერატურის განყოფილება აქვთ.

      Like

      Reply

  2. ლიკას ბლოგი
    Jun 07, 2014 @ 19:35:57

    მოსამსახურე ფილმი მაქვს ნანახი და ჩემზე ძალიან დიდი შთაბეჭდილება მოახდინა. დიდხანს ვფიქრობდი წამეკითხა, თუ არა წიგნი, რადგან ფილმის ყურების შემდეგ არ მიყვარს წიგნის წაკითხვა. უფრო პირიქით ვამჯობინებ, მაგრამ ახლა ვფიქრობ წავიკითხო. იმედია ფილმზე დიდ შთაბეჭდილებას მოახდენს.

    Like

    Reply

  3. პერწკლი
    Jun 10, 2014 @ 15:00:45

    პირველი ორი წაკითხული მაქვს, მესამეს გადმოვწერ ახლა, მადლობა. პ.ს. მოსამსახურე წიგნად ჯობია, იმჰო :დ

    Like

    Reply

    • Kejeradze
      Jun 10, 2014 @ 20:53:23

      მიხარია, თუ გამომივიდა დაინტერესება 🙂
      წიგნი ყოველთვის ჯობია 🙂 უიშვიათესი გამონაკლისების გარდა…

      Like

      Reply

  4. dediko13
    Jun 12, 2014 @ 16:52:08

    dzaan magari filmia da wign ufro uketesi iqnebaa aucileblad wavikitxav :)) ^_^

    Liked by 1 person

    Reply

  5. Trackback: ბრმა მკვლელი | კეჟერაძის ბლოგი
  6. Trackback: ახალი წელი ტერი პრატჩეტთან ერთად | კეჟერაძის ბლოგი
  7. Trackback: ორი ფესტივალი | კეჟერაძის ბლოგი

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: