ქალი ხავერდის ყელსაბამით

ალექსანდრე დიუმას პარიზს ალბათ ყველა იცნობს. მის მიერ შექმნილი  მუშკეტერების, გრაფი მონტე-კრისტოსა და უკანასკნელი ვალუების ამბები ბიბლიოფილთა უმეტესობისთვის ბედნიერ ბავშვობასთან ასოცირდება და რა გასაკვირია, თუ ამ ადამიანის ყოველი “ახალი” წიგნის გადაშლისთანავე თავბრუდამხვევ ისტორიაში გადავეშვებით ხოლმე.  ასე მოხდა მაშინაც, როდესაც “ქალი ხავერდის ყელსაბამით” აღმოვაჩინე (ვერ მოგატყუებთ და ვერ გეტყვით, რომ ზემოთსენებულ სერიებს შეედრება, მაგრამ ფრიად საინტერესო მონათხრობი კი გახლავთ) – კისრისტეხით “გავიქეცი” მორიგი თავგადასავლისკენ… More

Advertisements

მხიარული სიკვდილის მოსწავლე

კეთილი იყოს თქვენი დაბრუნება დისკოს სამყაროში! მერე რა საზოგადოება გვხვდება – თვით სიკვდილი! დიახ, დიახ, ეს ერთობ სიმპათიური და მხიარული ბატონი! მასთან პირადად შეხვედრას, რა თქმა უნდა, არ გისურვებთ (ოდესმე ყველას მოგვიწევს მასთან “ურთიერთობა”, მაგრამ ჯერ არ გვეჩქარება), თუმცა მისი ხილვისთვის თურმე სულაც არ ყოფილა აუცილებელი იმქვეყნად “გამგზავრება”… მორმა (გნებავთ მორტიმერი დაუძახეთ – არ ეწყინება. მთავარია, ბიჭი ან ყმაწვილი არ უწოდოთ) ხომ მასთან “საქმიანი ურთიერთობაც” კი დაამყარა – თვით სიკვდილის მოსწავლე გახდა, თანაც მაშინ, როდესაც დიდი “წარმატებებით” ვერ დაიკვეხნიდა. არავის ეგონა, თუ ეს მოუხერხებელი ბიჭი ვინმეს დააინტერესებდა, ის კი ისე “გათამამდა”, რომ სიკვდილის ცნობილი ცელით ისტორიაც კი “გააპო შუაზე”… ეს როგორ მოხდა და რა მოჰყვა ასეთ არაორდინალურ საქციელს, თავად უნდა ნახოთ… მე თქვენ გეტყვით და წუთით მაინც მოიწყენთ (ჯერ მხოლოდ სიკვდილის “გამხიარულების” პროცესი რად ღირს)… More

მკვდარი სულები გუშინ და დღეს

კეთილი იყოს თქვენი მობრძანება მე-19 საუკუნის რუსეთში! ფიქრობთ, რომ მას შემდეგ ბევრი რამ შეიცვალა? სულაც არა! რუსეთი ზუსტად ისეთივეა, როგორიც მაშინ იყო – კორუფციასა და სიყალბეში ჩაძირული ქვეყანა, რომელსაც “ყველამ გზა უნდა დაუთმოს”. კარგად თუ “მოჩხრეკთ”, ჩიჩიკოვებსაც უხვად იპოვით – “მკვდარ სულებზე” მონადირე “საქმოსნებს”, რომლებსაც ყველა სიხარულით იღებს. რეალურად ხომ სწორედ მასპინძლები არიან მკვდარი სულები და არა ბოლო აღწერის შემდეგ იმქვეყნად წასული გლეხები… მემამულეები ნამდვილად არ არიან “ცოცხლები” (სხვა რომ არაფერი, მხოლოდ მათი მოწყობილი წვეულებები რად ღირს)… არც ჩინოვნიკები, რომლებიც მხოლოდ იმაზე ფიქრობენ, თუ როგორ გამდიდრდნენ ხალხის ხარჯზე… და კიდევ ჩიჩიკოვია უარყოფითი პერსონაჟი? ვინ იცის რას იზამდა ის მეორე და მესამე ტომში (გოგოლს მათი დასრულება რომ მოესწრო… იმასაც ამბობენ, რომ ნიკოლაი ვასილევიჩმა “ღვთაებრივი კომედიის” მსგავსად ჯოჯოხეთით დაიწყო და განსაწმენდელისა და სამოთხის შექმნას გეგმავდა)… რუსეთის საზოგადოებას კი აგერ უკვე საუკუნეზე მეტია არაფერი ეშველა… ისევ მკვდარი სულებითაა დასახლებული და ისევ ითხოვს “სივრცეს მოქმედებისთვის”… More

პრაღელი გოლემი

კეთილი იყოს თქვენი მობრძანება პრაღაში! ეს არ არის ის ფერადი ქალაქი, რომელსაც დღეს ვხედავთ. ეს გუსტავ მაირინკის ნაცრისფერი პრაღაა, რომელშიც დემონები იმალებიან. გეტოს მისტიკურ ქუჩებში უცნაური ადამიანები დადიან უცნაური ისტორიებით, ლეგენდებით, ცხოვრებით… აქ არაფერია ჩვეულებრივი – არც გარემო, არც გმირები, არც სასიყვარულო, დეტექტიური თუ “საშინელებათა” ხაზი… ყველაფერს რაღაც უცნაური “გემო” დაჰკრავს… რაღაც ისეთი… თითქოს ძველ წვიმიან პრაღაში დავხეტიალობთ და ისე ვეხვევით არაჩვეულებრივ ამბებში, როგორც ობობას ქსელში… გოლემიც სულ ჩვენთანაა… არა, ფიზიკურად არა… უბრალოდ ის ყველგანაა – მთავარ პერსონაჟში, მის სიზმრებში, მის რეალობაში, ჩვენს რეალობაში… იმ რეალობასა და გამონაგონში, რომელთა შორის საზღვარსაც ერთი ჩვეულებრივი ქუდი ჰყოფს… ან იქნებ არც ჰყოფს… იქნებ საზღვარი უბრალოდ არ არსებობს… More

მე, კლავდიუსი

„მე, ტიბერიუს კლავდიუს დრუზუს ნერონ გერმანიკუს და ა.შ. და ა.შ. (ყველა ჩემი წოდების ჩამოთვლითაც არ შეგაწყენთ თავს), ვინაც ერთ დროს და არცთუ ისე დიდი ხნის წინათ ნაცნობ-მეგობრებისა თუ ნათესავების წრეში მოვიხსენიებოდი როგორც „კლავდიუს ჩლუნგი“ თუ „ის ჩემის კლავდიუსი“, „კლავდიუს ბლუ“, „კლა-კლა-კლავდიუსი“, ანდა, მთლად უკეთეს შემთხვევაში – „საწყალი ძია კლავდიუსი“, დღევანდელ დღეს საკუთარი, ერთობ უცნაური ცხოვრების წერად ვჯდები“… ასე იწყება რობერტ გრეივზის “მე, კლავდიუსი” და სათაურთან ერთად ისე წარმოაჩენს წიგნს, რომ იმთავითვე ერთი აზრი გაგიელვებთ – მისტერ რობერტს რომის იმპერატორის – კლავდიუსის – ცხოვრების ამბის თხრობა განუზრახავს… თუმცა თუ ყურადღებით განაგრძობთ კითხვას, მალევე მიხვდებით, რომ ასე არ არის. ერთი შეხედვით კლავდიუსის ავტობიოგრაფიად ჩაფიქრებული წიგნი სინამდვილეში რომის ისტორიაა, უფრო ზუსტად – მისი ძალიან საინტერესო ნაწილი. კლავდიუსი აქ ყველაზე ნაკლებად ჩანს (მხოლოდ ჩვენი “თვალებია”, რომელიც დანახვაში გვეხმარება), თუმცა შესანიშნავადაა აღწერილი იმპერიის ყოფა – ავგუსტუსის, ტიბერიუსისა და კალიგულას მმართველობა, უამრავი სისხლი, ინტრიგა, გარყვნილება, ომი, მსხვერპლი და ჯალათი… ანუ ყველა და ყველაფერი, ვინც და რაც მართავდა ძველი წელთაღრიცხვის დასასრულისა და ახალი წელთაღრიცხვის დასაწყისის რომს – მაშინდელი სამყაროს უძლიერეს იმპერიას… More

ცხოვრება ბადის ქვეშ

კეთილი იყოს თქვენი მობრძანება ჯეიკ დონაჰიუს ცხოვრებაში! არ მოგერიდოთ – ის ხომ თავად გვეპატიჟება. მეტიც – დიდი ხალისით გვიამბობს იმის შესახებ, თუ როგორ დარჩა ერთ “მშვენიერ” დღეს უსახლკაროდ, ფაქტობრივად ულუკმაპუროდ (ისიც გაუგებარია, მანამდე როგორ ცხოვრობდა – ასეთი ზარმაცი ადამიანი თარგმნას მაინც ახერხებდა?) და როგორ ეცადა სიტუაციის გამოსწორებას… გამოსწორებას? მგონი, არასწორი სიტყვა გამოვიყენე. იმ ავანტიურას, რომელიც მან წამოიწყო მძიმე მდგომარეობიდან გამოსავლის ძიება კი არა, ამბის უარესად ჩახლართვა ჰქვია… ბადეში უარესად გახვევა… ჩვენც სხვა რა დაგვრჩენია – მასთან ერთად უნდა შევეგუოთ ცხოვრებას ბადის ქვეშ და როგორმე გამოვძვრეთ… ეს რთული სულაც არ არის, რადგან ჯეიკი ფრიად სასიამოვნო მოსაუბრეა – შესანიშნავი იუმორით “აზავებს” საკუთარ ისტორიას და სახალისო ელფერს აძლევს მას… მკითხველებსაც მეტი რა გვინდა… მხოლოდ ცოტაოდენი დრო და სხვა არაფერი… More

ჟუჟა

ლიტერატურა ძლიერია, ძალიან ძლიერი… ადამინებისთვის, რომლებიც გულგრილად უყურებენ წიგნებს, შეიძლება ეს ცოტა უცნაურადაც ჟღერდეს – რა შეუძლია ასეთი უსულო საგანს? და ვინ თქვა, რომ წიგნი უსულოა? ყველა წიგნს აქვს სული, რომელიც მას მწერალმა შთაბერა და მისცა ძალა, რომელსაც ყველაფრის შეცვლა შეუძლია… სწორედ ასეთი ადამიანია ნინო ხარატიშვილი – ქალი, რომელიც თითქოს ახალს არაფერს წერს, მაგრამ ახერხებს მთავარს – გადატრიალებს ახდენს ჩვენს სულებში… More

კიდევ ერთი ჭილაძე

ოთარ ჭილაძეს ყველა იცნობს, მათ შორის ქვეყნის ფარგლებს გარეთ. ხშირად ვკითხულობთ ზაზა ჭილაძის თარგმანებსაც, თუმცა თამაზ ჭილაძე თითქოს ყურადღების მიღმა გვრჩება. მასზე ისე ხშირად არ ვსაუბრობთ, როგორც მის ძმაზე. რა თქმა უნდა, მათი შედარება არ შეიძლება, რადგან ორივეს თავისი ინდივიდუალური სტილი აქვს და რომელს მივანიჭებთ უპირატესობას, მთლიანად ჩვენს გემოვნებაზეა დამოკიდეული, თუმცა ერთი რამ ცალსახაა – ძმები ჭილაძეები მე-20 საუკუნის ქართული ლიტერატურის გამორჩეული წარმომადგენლები არიან! ამაში კიდევ ერთხელ დავრწმუნდი, როდესაც წავიკითხე “აჰა, მიიწურა ზამთარი”, “კაქტუსის ბაღი” და “ბრეიგელის მთვარე”… More

ჩიტები სასიკვდილოდ პერუში მიფრინავენ

ჩიტები სასიკვდილოდ პერუში მიფრინავენ… რომენ გარი შორს არ წასულა – პარიზში დაასრულა სიცოცხლე… განშორდა იმ სამყაროს, რომელშიც ბარბითზე უკრავენ, კაცთმოყვარეობა, ხელოვნება, საშობაო ზღაპრები, გმირობა, სიყვარული, ერთგულება, პროგრესი, უმანკოება და დიდება, ისტორია და სიგიჟე სულ სხვაგვარად ესმით… ალბათ ამიტომ მიიღო რომენმა ასეთი გადაწყვეტილება და არა ნერვიული დეპრესიის გამო, რომელიც მას შემდეგ სტანჯავდა, რაც ზრდასრული გახდა… არც ჯინ სებერგზე დარდის გამო, რომელსაც 10 წლით ადრე დაშორდა… უბრალოდ პერუში გაფრენა უნდოდა და სხვა გზა ვერ იპოვა… სხვაგვარად ვერ გაჰყვა ჩიტებს… More

კარგი კაცი სანთლით საძებარია

კარგი კაცი სანთლით საძებარიაო… ასე დაასათაურა ფლენერი ო’კონორმა თავისი კრებული… და განა ასე არ არის? სად არიან კარგი კაცები, მაშინ, როდესაც ბავშვები ან დაბადებამდე არ უნდათ, ან ყურადღებას არ აქცევენ, ან ეს ბავშვები ურჩხულებად იზრდებიან და ისეთ რაღაცებს სჩადიან, რომ თმა ყალყზე დაგიდგებათ? ისინი იმდენად ცოტანი არიან, რომ სანთლით თუ მოძებნით და ძალიან იშვიათად გადააწყდებით… ზოგჯერ გეგონებათ, რომ შეუძლებელია… რომ ასე სახალისოდ დაწყებული ამბავი (როგორც პირველი მოთხრობა) ასე ვერ გაგრძელდება, მაგრამ ფლენერი ისე იქცევა, როგორც ხშირ შემთხვევაში ცხოვრება… ყველაფერს სწორედ ისე ასრულებს, როგორც ეს სინამდვილეში ხდება – ტყვიით, ცრემლით, ცეცხლით… და სამი წერტილით… More

Previous Older Entries Next Newer Entries